Archeologen ontdekken ‘Verloren gouden stad van Luxor’ in Egypte

18-04-2021 08:00

Categorie: Geschiedenis

Archeologen ontdekken ‘Verloren gouden stad van Luxor’ in Egypte

Foto: Nina van Ooijen, Redactie: Iza Oosterbosch

 

De 3400 jaar oude koningsstad werd gesticht door Amenhotep III en vervolgens verlaten door zijn afvallige zoon Achnaton. In de stad zijn prachtig bewaarde resten gevonden.

 

In sommige delen zijn de bakstenen muren van de 3.400 jaar oude stad bijna drie meter hoog. Op deze foto zijn de muren te zien binnen een kenmerkende ‘zigzag-muur’. Een tegendraadse Egyptische koning deed 3400 jaar geleden afstand van zijn naam, zijn religie en zijn residentie Thebes . Daar woonde hij met zijn vrouw Nefertiti en aanbad hij de zon.

Na zijn dood werd zijn jonge zoon Toetanchamon de heerser van Egypte. Die draaide de controversiële veranderingen die zijn vader doorvoerde weer terug. Achnaton erfde de stad van zijn vader, Amenhotep III. Hier is hij te zien met zijn vrouw Nefertiti en drie dochters.

 

Omdat de stad pas afgelopen september werd ontdekt, hebben archeologen slechts een fractie van de grote vindplaats kunnen bekijken. Maar wetenschappers zijn in ieder geval onder de indruk van de mate waarin de vondsten tot nog toe bewaard zijn gebleven. Hij zou tijdens de laatste jaren van zijn heerschappij korte tijd samen met zijn zoon Achnaton hebben geregeerd. duurde, brak enkele jaren na het overlijden van zijn vader met alles waar zijn voorganger voor stond.


Hij veranderde zelfs zijn naam, van Amenhotep IV naar Achnaton, wat ‘toegewijd aan Aton’ betekent. Hij verhuisde met zijn hof van Thebes richting het noorden, naar een volledig nieuwe stad die hij Achetaton noemde en zette aan tot een artistieke revolutie waardoor de Egyptische kunst enige tijd niet langer statisch en uniform was, maar meer natuurgetrouw en gedetailleerd werd. Na zijn overlijden werden zijn sporen echter grotendeels uitgewist. Vanaf het moment dat zijn zoon, de toen nog zeer jonge Toetanchamon, koning werd, werd de stad, de kunst, de religie en zelfs de naam van Achnaton systematisch verlaten en gewist.

De nalatenschap van de afvallige koning werd slechts aan de vergetelheid onttrokken doordat Amarna in de achttiende eeuw werd herontdekt. Mogelijk dat de onlangs ontdekte stad antwoorden kan bieden. De vindplaats strekt zich uit tussen oud en nieuw in een gebied dat bekend staat om zijn archeologische rijkdom. Ten zuiden ligt Medinet Habu, een dodentempel die een kleine twee eeuwen later werd gebouwd voor Ramses III.

Mummies en duizend beeldjes ontdekt in Egyptische graftombe
Aan de hand van onder meer inscripties van hiërogliefen die werden aangetroffen op de lemen doppen van wijnvaten kon worden vastgesteld dat de stad dateert uit de tijd van Amenhotep III. De gebouwen liggen vol alledaagse voorwerpen die vaak te maken hebben met de artistieke en industriële productie die een bron van inkomsten vormde voor de stad van de farao. In een ruimte in de stad werden twee bijzondere graven gevonden van een koe of een stier. Hoewel er nog geen zekerheid is over de omvang van de stad, is de datering wel duidelijk, dankzij de hiërogliefen op verschillende voorwerpen.

Op een pot met een inhoud van zo'n negen liter waarin gekookt vlees werd bewaard, stond een inscriptie met het jaartal 37 (rond die tijd zouden Amenhotep III en Achnaton naar verluidt gezamenlijk hebben geregeerd.) ‘Dat is een bijnaam voor Achnaton’, vertelt Bryan. Ondanks het feit dat de jongere koning genoemd staat, is de stad volgens haar onderdeel van het noordelijker gelegen paleizencomplex, dat Nebmaatre oftewel ‘de oogverblindende Aton’ heette. Toen Achnaton eenmaal aan de macht was en een heel andere weg insloeg, verliet hij de stad van zijn vader, en liet hij naar het zich laat aanzien alles daarin achter.

Het lijkt erop alsof de stad weer in gebruik werd genomen door Toetanchamon, die tijdens zijn heerschappij Achetaton de rug toekeerde en in plaats daarvan een nieuwe hoofdstad vestigde in Memphis. Ook Eje, die later de troon erfde toen hij met de weduwe van Toetanchamon trouwde, lijkt de stad te hebben gebruikt. Op de vindplaats zijn vier verschillende lagen gevonden uit verschillende tijdperken, die erop duiden dat de nederzetting in gebruik was tot aan het tijdperk van het Romeins en Byzantijns Egypte uit de derde tot en met de zevende eeuw n. Maar waarom werd de stad verlaten tijdens de kortdurende heerschappij van Achnaton? ‘Ik weet niet of we dichter bij het antwoord op die vraag komen door deze specifieke stad', stelt Bryan.

‘Wat we in ieder geval wel krijgen is steeds meer informatie over Amenhotep III, Achnaton en hun familieleden.’ Hoewel er in de onlangs ontdekte stad misschien niet veel aanwijzingen zijn te vinden over het mysterie van de rebelse farao, zal het beeld van het leven dat hij achter zich liet des te duidelijker worden.