Kan CO2-afvang het vliegen duurzamer maken?

09-02-2021 08:00

Categorie: Milieu

Kan CO2-afvang het vliegen duurzamer maken?

Foto: Marika Delaux, Redactie: Thomas Smallenbroek

 

De technologie is efficiënter dan populaire vormen van klimaatcompensatie, dus beginnen steeds meer luchtvaartmaatschappijen en reizigers er warm voor te lopen.

 

Het is de tijd van goede voornemens, en onlangs maakte United Airlines alvast een nobel streven bekend, want de luchtvaartmaatschappij streeft ernaar om in 2050 geheel klimaatneutraal te zijn. Elk jaar stoot de mens door zijn activiteiten ruim 44 miljard ton aan CO2 uit in de atmosfeer. Volgens een studie die in 2018 in het vlakblad Nature Climate Change verscheen, is het toerisme verantwoordelijk voor acht procent van die uitstoot, vooral door het vliegverkeer. Dat was voor veel reizigers aanleiding om zich af te vragen waarom en hoe vaak ze vliegen en op zoek te gaan naar manieren om hun voetafdruk op dat punt te verkleinen.

 

Een betere en concretere oplossing zou ‘directe luchtafvang’ kunnen zijn, waarbij CO2 direct uit de atmosfeer wordt gefilterd en vervolgens ondergronds wordt opgeslagen.


Hoe werkt het?
In Hellisheidi werkt Climeworks samen met CarbFix, een bedrijf dat is gespecialiseerd in de snelle onderaardse mineralisering van CO2 met behulp van een geothermische energiecentrale, die de stroom voor de apparatuur van de fabriek levert. Andere projecten voor directe luchtafvang, waaronder die van Carbon Engineering in Canada en Global Thermostat in de VS, gebruiken soortgelijke hernieuwbare energiebronnen. In het Zwitserse Hinwil heeft Climeworks een centrale voor directe luchtafvang gebouwd. De fabriek betrekt zijn energie van een naburige afvalverbrandingsoven.

‘Een synthetisch woud'
Directe luchtafvang kan worden gezien als een reusachtig bos. Uit nieuw onderzoek blijkt dat de ijskappen van de wereld sneller smelten dan werd voorzien, waardoor de planeet een richting opgaat die in 2018 in het ‘worst-case scenario’ voor klimaatverandering werd beschreven door het Intergovernmental Panel on Climate Change. “Gerekend naar het landoppervlak kan een centrale voor directe luchtafvang honderdmaal efficiënter zijn dan een bos,” zegt Wilcox. “Land is een beperkt beschikbare hulpbron en het voordeel van directe luchtafvang is dat je geen cultiveerbare grond hoeft te gebruiken.

 

Vandaar dat ik centrales voor directe luchtafvang als een synthetisch woud beschouw. Bij Climeworks vangt elke afvanger een hoeveelheid CO2 op die door tweeduizend bomen uit de atmosfeer zou worden verwijderd, en omdat het CO2-gehalte in de atmosfeer overal ter wereld hetzelfde is, zijn deze centrales niet aan een bepaalde plek gebonden.

Wat reizigers kunnen doen
Luchtvaartpassagiers kunnen hun CO2-uitstoot compenseren door op maandelijkse basis bij te dragen aan de CO2-afvang terwijl ze in ruil daarvoor kortingen ontvangen van aangesloten reisbureaus, zoals Tierra Del Volcan en Natural Habitat Adventures. Met behulp van initiatieven als de reeks Artists for Air en de Airbnb Climeworks-tours, wil het collectief reizigers ook informeren over technologieën waarmee de klimaatverandering wordt tegengegaan. “Voor individuele reizigers zijn er veel mogelijkheden om zelf iets aan het klimaat te doen,” zegt Christina Beckmann, oprichtster van Tomorrow’s Air. Ze heeft zich onlangs aangesloten bij Tomorrow’s Air en is van plan om directe luchtafvang op te nemen in de kosten van de reizen die ze aanbiedt.

 

Hoewel ook traditionele compensatiestrategieën, zoals het planten van bomen nog altijd waardevol zijn, werkt directe luchtafvang veel sneller. Ook projecten voor herbebossing zijn gecompliceerd, omdat ze overal ter wereld worden bedreigd door de vele natuurbranden, waarbij de opgeslagen CO2 alsnog in de atmosfeer terechtkomt. “Het opzuigen en dan opslaan van CO2 uit de atmosfeer, dat is de echte klimaatcompensatie, de echte afvang,” zegt Goldberg.

Inzicht in het potentieel
“Reizigers zien waar hun geld naartoe gaat, en voor hen maakt het uit om te weten dat ze niet alleen maar bezig zijn met het beleven van een avontuur,” zegt Bonaldi. “Ze zijn ook bezig met het helpen van de planeet. Zo deed Microsoft onlangs de toezegging om in 2030 klimaatnegatief te zijn met behulp van verschillende technologieën voor de afvang en opslag van CO2. In december reserveerde het Amerikaanse Congres 372 miljoen euro voor het onderzoek naar en de ontwikkeling van technologieën voor grootschalige CO2-afvang.

 

Met behulp van meer federaal geld en belastingvoordelen voor deze technologieën wil president Joe Biden ervoor zorgen dat de Amerikaanse economie in 2050 klimaatneutraal is. “We moeten de technologie voor directe luchtafvang zo snel mogelijk opschalen en de uitstoot verminderen. We hebben het niet voor het uitzoeken.